Pistolet WIST-94

Pierwszy powojenny polski pistolet 9×19 mm na wyposażeniu Wojska Polskiego

Pistolet WIST-94 to pierwszy po drugiej wojnie światowej polski pistolet samopowtarzalny skonstruowany na nabój 9×19 mm Parabellum. Zaprojektowany w Wojskowym Instytucie Technicznym Uzbrojenia (WITU) w Zielonce pod kryptonimem „Piryt", opracowany przez inż. Wiesława Starka, produkowany przez łódzki PREXER Sp. z o.o. Przyjęty do uzbrojenia Wojska Polskiego 22 marca 1999 roku jako pistolet wojskowy wz. 1994 WIST, zastępując stopniowo pistolety P-64 i P-83 na amunicję 9×18 mm Makarow. Do 2007 roku wyprodukowano ok. 20 200 egzemplarzy, z czego ok. 10% w wersji WIST-94L z wbudowanym wskaźnikiem laserowym. Pistolet pozostaje w służbie polskich sił zbrojnych do dziś i ma pozostawać na wyposażeniu co najmniej do 2035 roku.

Historia i geneza — odpowiedź na potrzeby NATO

Koniec Układu Warszawskiego i perspektywa wstąpienia Polski do NATO postawiły Siły Zbrojne RP przed koniecznością przejścia na amunicję standardową Sojuszu — 9×19 mm Parabellum. W 1992 roku WITU przystąpił do prac nad nowym pistoletem. Powstały dwa prototypy różniące się systemem ryglowania: Model A01 z ryglowaniem obrotowym i Model B01 z ryglowaniem przez przekoszenie lufy. B01 jako jedyny ukończył testy, lecz prace zostały przerwane z powodu cięć budżetowych. Finansowane wspólnie przez WITU i PREXER, prace były kontynuowane i w 1994 roku powstał nowy prototyp — WIST-94 (WIST to skrót od nazwy Wojskowy Instytut Techniczny Uzbrojenia, 94 to rok opracowania). W 1996 roku przeprowadzono badania partii próbnych WIST-94 i konkurencyjnego MAG-95 z radomskiego Łucznika. MAG-95 odrzucono z powodu przekroczenia masy i braku wskaźnika naboju w komorze — WIST-94 pomyślnie przeszedł testy i wszedł do produkcji seryjnej.

Mechanizm semi-DAO — bijnikowy, bez zewnętrznego kurka

Bijnik z wstępnym samonapinaniem

Mechanizm spustowo-uderzeniowy WIST-94 to semi-DAO (Double Action Only z częściowym wstępnym samonapinaniem bijnika) — bijnikowy, bez zewnętrznego kurka. Podczas odrzutu zamka bijnik jest częściowo napinany przez suwadło — co redukuje siłę spustu do 30 N w stosunku do klasycznego DAO, w którym bijnik napinany jest wyłącznie przez naciśnięcie spustu. Mechanizm jest podobny koncepcyjnie do układu stosowanego w pistoletach Glock. Brak kurka zewnętrznego eliminuje ryzyko zahaczenia o ubranie, uprzęż lub kabłur przy wyciąganiu broni.

Bezpiecznik automatyczny — bez zewnętrznej dźwigni

Jedynym zabezpieczeniem WIST-94 jest automatyczna wewnętrzna blokada iglicy sterowana spustem — iglica jest mechanicznie zablokowana do momentu prawidłowego naciśnięcia spustu w końcowej fazie jego drogi. Pistolet nie posiada zewnętrznej dźwigni bezpiecznika ani dekokera. Przy prawidłowej obsłudze i kabłurze zakrywającej osłonę spustu broń jest bezpieczna do noszenia z nabojem w komorze.

Ryglowanie systemem Browninga i poligonalna lufa

WIST-94 pracuje na zasadzie krótkiego odrzutu lufy z ryglowaniem przez przekoszenie lufy w płaszczyźnie pionowej — klasycznym systemem Browninga stosowanym m.in. w CZ 75, Glocku i Beretcie 92. Dwa występy ryglowe na górze lufy wchodzą w wyżłobienia zamka; rozkurcz kontrolowany jest przez krzywkowy wycięcie w nodze lufy pod komorą nabojową. Lufa o długości 114 mm ma profil przewodu poligonalny (przekrój wielokątny) ze skokiem gwintu 252 mm — co zapewnia równomierny kontakt pocisku z lufą, wyższą prędkość wylotową niż klasyczne gwintowanie i dłuższą żywotność.

Szkielet i wskaźnik naboju w komorze

Szkielet WIST-94 wykonany jest z poliamidu zbrojonego włóknem szklanym (PA66-GF) — tworzywa o wysokiej odporności na uderzenia i zmiany temperatury, lekkiego i odpornego na korozję. Zamek (suwadło) wykonany jest ze stali. Pistolet wyposażony jest w trójstopniowy system wskaźnika obecności naboju w komorze — umożliwiający wzrokową, dotykową i — w wersji 94L — optyczną (przez wskaźnik laserowy) kontrolę stanu nabicia broni. Pistolety są konstrukcyjnie przystosowane do obsługi przez strzelców prawo- i leworęcznych: zatrzask magazynka i bezpiecznik są symetryczne lub przestawiane.

Wersja bez szyny montażowej — standardowy WIST-94

Opisywana wersja to standardowy WIST-94 bez szyny montażowej na szkielecie — wyjściowa forma pistoletu, bez oznaczenia M (WIST-94M to wersja zmodernizowana z podlufową szyną Picatinny, wprowadzona w trakcie remontów i modernizacji części egzemplarzy w WP). Wersja bez szyny jest lżejsza i posiada oryginalny, czysty profil szkieletu z 1994 roku. Przyrządy celownicze — stała muszka i szczerbinka z luminescencyjnymi punktami — są identyczne w obu wersjach.

Dane techniczne

• Kaliber: 9 mm (nabój: 9×19 mm Parabellum)
• Mechanizm: bijnikowy semi-DAO (Double Action Only z wstępnym samonapinaniem bijnika), samopowtarzalny
• Ryglowanie: przekoszenie lufy w płaszczyźnie pionowej (system Browninga)
• Długość lufy: 114 mm, profil poligonalny prawoskrętny, skok 252 mm
• Długość całkowita: 190 mm
• Wysokość: 135 mm
• Szerokość: 33 mm
• Długość linii celowniczej: 171 mm
• Masa z pustym magazynkiem: 740 g
• Pojemność magazynka: 16 nabojów (dwurzędowy, stalowy)
• Siła spustu: 30 N
• Prędkość wylotowa: ok. 356–360 m/s (pocisk 8 g FMJ)
• Energia wylotowa: 518 J
• Bezpiecznik: automatyczny wewnętrzny — blokada iglicy sterowana spustem
• Wskaźnik naboju w komorze: tak (trójstopniowy)
• Szyna montażowa: brak (wersja standardowa bez szyny)
• Przyrządy celownicze: stałe z luminescencyjnymi punktami
• Szkielet: poliamid zbrojony włóknem szklanym (PA66-GF)
• Zamek: stal
• Rok przyjęcia do uzbrojenia WP: 22 marca 1999
• Producent: PREXER Sp. z o.o., Łódź (projekt: WITU, Zielonka)