Pistolet PM-63 RAK

PM-63 RAK – polska konstrukcja pistoletu maszynowego z lat 60. XX wieku

Pistolet maszynowy wz. 1963, PM-63 RAK, to polska konstrukcja opracowana na przełomie lat 50. i 60. XX wieku przez prof. Piotra Wilniewczyca, której celem było wyposażenie żołnierzy obsługujących broń ciężką i załóg pojazdów bojowych w kompaktową, szybkostrzelną broń, mniejszą i lżejszą od standardowego karabinu. Projekt został opatentowany 17 stycznia 1963 roku jako tajny, a produkcję seryjną w Zakładach Metalowych „Łucznik‟ w Radomiu rozpoczęto w 1964 roku. Rok później, w 1965 roku, RAK został oficjalnie przyjęty do uzbrojenia Ludowego Wojska Polskiego jako „9 mm pistolet maszynowy wzór 1963‟, służąc również w jednostkach Milicji Obywatelskiej. Nazwa „RAK‟ pochodzi od kryptonimu projektowego (RAK WCB 1960) i bywa błędnie tłumaczona jako „ręczny automat komandosów‟. Do zakończenia produkcji w Polsce w 1975 roku wyprodukowano – w zależności od źródła – od ok. 70 000 do nawet 170 000 egzemplarzy.

Zamek teleskopowy i łyżka zamka – unikatowe rozwiązania konstrukcyjne

RAK wprowadził szereg nietypowych jak na pistolet maszynowy rozwiązań technicznych. Działa na zasadzie odrzutu zamka swobodnego z opóźnionym ruchem powrotnym (opóźniacz bezwładnościowy) i strzela z zamka otwartego. Zamek jest typu zewnętrznego – nasuwa się na lufę i obejmuje ją w przednim położeniu, co pozwoliło zachować odpowiednią masę zespołu ruchomego przy bardzo krótkiej konstrukcji broni. W przedniej części zamka znajduje się charakterystyczna „łyżka‟ – wystająca część umożliwiająca napięcie broni jedną ręką poprzez oparcie o twardą przeszkodę, bez konieczności używania drugiej ręki do odciągnięcia suwadła. Cała broń wykonana została w technologii frezowania z elementów stalowych.

Wysuwana kolba i rozkładany chwyt przedni – kompaktowość w akcji

PM-63 wyposażony jest w metalową kolbę składaną w postaci dwóch płaskich prętów obejmujących broń po bokach i wysuwanych do tyłu, ze stopką rozkładaną przez obrót o 270°. W stanie złożonym kolba przylega całkowicie do broni, redukując długość całkowitą do zaledwie 333 mm – wielkości porównywalnej z dużym pistoletem. Z przodu znajduje się rozkładany chwyt przedni, który poprawia kontrolę nad bronią przy strzelaniu – po rozłożeniu obu elementów broń osiąga długość 583 mm, zbliżając się ergonomią do krótkiego karabinka. Ta kombinacja kompaktowości w stanie złożonym i stabilności po rozłożeniu była kluczowym założeniem projektowym – broń miała zmieścić się w ciasnym wnętrzu wozu bojowego, a jednocześnie zapewnić sensowną kontrolę strzelcowi poza pojazdem.

Spust dwuchodowy i wersja cywilna na ogień pojedynczy

Oryginalna konstrukcja RAKa nie posiadała klasycznego przełącznika rodzaju ognia – zamiast tego zastosowano spust dwuchodowy: krótkie ściągnięcie powodowało strzał pojedynczy, długie – serię. Rozwiązanie to, choć techniczne oceniane wysoko za prostotę i powtarzalność działania, w praktyce bojowej bywało oceniane jako niepraktyczne do prowadzenia ognia pojedynczego w sytuacji stresowej. Egzemplarze trafiające dziś do obrotu cywilnego są zgodnie z polskim prawem trwale przerobione na wersję samopowtarzalną, prowadzącą wyłącznie ogień pojedynczy – mechanizm ognia seryjnego jest dezaktywowany, co czyni broń dostępną dla posiadaczy stosownego pozwolenia bez konieczności ubiegania się o pozwolenie na broń automatyczną.

Kaliber 9 mm (nabój: 9×18 mm Makarow) i magazynki 15 oraz 25 nabojów

RAK zasilany jest amunicją 9×18 mm Makarow z magazynków o pojemności 15 lub 25 nabojów, wsuwanych do gniazda w chwycie pistoletowym. Krótszy magazynek 15-nabojowy nie wystaje z chwytu, zachowując kompaktowość sylwetki broni, natomiast magazynek 25-nabojowy – mimo większej pojemności – wystaje poza obrys chwytu, co nieco utrudnia przenoszenie broni. Prędkość początkowa pocisku wynosi ok. 320 m/s, a teoretyczna szybkostrzelność w oryginalnej wersji wojskowej sięgała 650 strzałów na minutę. Przyrządy celownicze składają się z muszki i celownika przerzutowego z nastawami na 75 i 150 metrów wraz ze szczerbiną.

Zastosowanie – kolekcja, strzelectwo historyczne i strzelanie rekreacyjne

PM-63 RAK to propozycja dla kolekcjonerów polskiej myśli technicznej i wojskowej historii oraz dla strzelców szukających doświadczenia strzeleckiego odmiennego od współczesnych karabinków PCC – kultura pracy z zamka otwartego, charakterystyczny spust dwuchodowy i rozkładany chwyt przedni nadają tej broni tożsamość nie do pomylenia z innymi platformami. W wersji cywilnej na ogień pojedynczy sprawdza się dobrze na krótkich dystansach strzelnicowych (10–25 m), ucząc świadomej pracy ze składaną kolbą i chwytem przednim.

Oferowany egzemplarz – broń używana

Oferowany egzemplarz PM-63 RAK to broń używana. Należy liczyć się ze śladami normalnej eksploatacji na powierzchniach metalowych, typowymi dla broni służbowej z tego okresu. Zdjęcia w karcie produktu mają charakter poglądowy – ze względu na charakter broni używanej konkretny egzemplarz może różnić się wyglądem zewnętrznym. Przed zakupem istnieje możliwość obejrzenia egzemplarza osobiście w naszym sklepie w Łodzi. W zestawie dwa magazynki i przybornik. Promocyjna cena wynika z przycinającego się spustu i braku zatrzasku zderzaka. 

Jako broń palna, pistolet maszynowy PM-63 RAK dostępny jest wyłącznie z odbiorem osobistym w naszym sklepie w Łodzi, ul. Wojska Polskiego 7, po przedstawieniu wymaganej promesy. Zakup można rozłożyć na raty w systemie Inbank od 300 PLN.

Dane techniczne

• Typ broni: pistolet maszynowy (wersja cywilna – wyłącznie ogień pojedynczy)
• Kaliber: 9 mm (nabój: 9×18 mm Makarow)
• System działania: odrzut zamka swobodnego z opóźnionym ruchem powrotnym, strzelanie z zamka otwartego
• Długość lufy: 150 mm
• Długość całkowita: 333 mm (kolba złożona) / 583 mm (kolba rozłożona)
• Masa: 1,60 kg (bez magazynka) / 1,85 kg (z magazynkiem 15 nab.) / 2,00 kg (z magazynkiem 25 nab.)
• Pojemność magazynka: 15 lub 25 nabojów
• Prędkość początkowa: ok. 320 m/s
• Przyrządy celownicze: muszka + celownik przerzutowy (nastawy 75 / 150 m)
• Kolba: wysuwana, metalowa, składana ze stopką obracaną o 270°
• Chwyt przedni: rozkładany
• Bezpiecznik: nastawny, blokuje zamek w położeniu tylnym, przednim i pośrednim
• Stan egzemplarza: używany
• Producent: Zakłady Metalowe „Łucznik‟, Radom, Polska
• Okres produkcji: 1964–1975 (Polska)

Zobacz całą ofertę marki Fabryka Broni „Łucznik‟ – Radom w Kwatermistrz – pistolety, karabinki i broń historyczna wiodącego polskiego producenta.